Back to Top
พระมหากษัตริย์-ขุนนาง: นาย-ไพร่ ในโครงสร้างสังคมไทยยุคต้นกรุงรัตนโกสินทร์
คนไทยมองการจัดกลุ่มของคนว่าคล้ายกับการจัดกลุ่มของช้าง คือต้องมีหัวหน้าที่เป็นผู้นำ เป็นแบบอย่างให้คนในกลุ่มเดียวกันทำตาม ทั้งในกลุ่มที่เป็นทางการและไม่เป็นทางการ จะมีคนหนึ่งบัญชาการ ให้คนอื่นทำตาม กลุ่มมิใช่ได้เกิดขึ้นเพียงเพราะคนในกลุ่มมีเป้าหมายร่วมกัน แต่เกิดจากความสัมพันธ์สองฝ่าย (dyadic relationships) ระหว่างหัวหน้ากลุ่มกับสมาชิกแต่ละคนในกลุ่ม
ความสัมพันธ์ของคนในกลุ่มที่จัดตั้งอย่างเป็นทางการ ขึ้นอยู่กับสายการบังคับบัญชาซึ่งก็ยังหมายถึงขึ้นอยู่กับฐานะของข้าราชการตามที่ระบุไว้ในระบบศักดินาในบางกรณี สายการบังคับบัญชาอาจถูกกระทบโดยความสัมพันธ์แบบผู้ใหญ่กับผู้น้อย เช่นเมื่อผู้ใหญ่ออกคำสั่งให้บุคคลที่มิได้เป็น ผู้ใต้บังคับบัญชาโดยตรง ทำสิ่งที่ขัดคำสั่งของผู้บังคับบัญชาโดยตรงของบุคคลนั้น แต่ตราบใดที่ความแตกต่างในเรื่องฐานะตามระบบศักดินาไม่ถูกกระทบ เหตุการณ์ทำนองนี้ก็สามารถคลี่คลายได้ด้วย พลังของความสัมพันธ์แบบผู้ใหญ่กับผู้น้อยเพราะผู้น้อยต้องเคารพและ “เกรงใจผู้ใหญ่” ทุกคนรู้ฐานะของตัว และรู้ว่าควรปฏิบัติกับผู้อื่น อย่างไรให้เหมาะสมกับฐานะของเขา
| นักเขียน | อคิน รพีพัฒน์ เขียน สายพิณ ศุพุทธมงคล แปล |
|---|---|
| สำนักพิมพ์ | สำนักพิมพ์คบไฟ |
| จำนวนหน้า | 304 |
| เนื้อในพิมพ์ | ขาวดำ |
| กว้าง | 145 mm. |
| สูง | 210 mm. |
| ปีที่ออก | 2569 |
เขียนบทวิจารณ์ของคุณเอง




